Landbúnaðarsafnið á Hvanneyri: Dráttarvélar, torf og ull

Þegar veðrið á Vesturlandi breytist og bíltúr um Borgarfjörð missir aðdráttarafl sitt, er háskólaþorpið Hvanneyri kjörinn staður til að sækja heim og flýja innandyra. Þorpið er í um 10 mínútna akstursfjarlægð frá Hvítá Inn og þar er að finna Landbúnaðarsafn Íslands, ullarverkstæði og litla, sögufræga kirkju – allt í örfárra skrefa fjarlægð hvert frá öðru.
Hvað leynist á safninu
Á Landbúnaðarsafni Íslands er að finna stærsta safn landsins af landbúnaðartækjum og vélum, en elstu gripirnir sýna sögu sem nær allt aftur til ársins 1880. Sýningarnar rekja hvernig íslenskur landbúnaður þróaðist frá hestaverkfærum yfir í vélvæðingu, og þar á meðal eru nokkrar af fyrstu dráttarvélunum sem fluttar voru inn til landsins. Þetta er nett og látlaust safn sem segir sögu þess hvernig þjóðin fluttist úr torfbæjunum á aðeins tveimur kynslóðum. Safnið deilir háskólasvæðinu á Hvanneyri með Landbúnaðarháskóla Íslands, svo umhverfið einkennist af lifandi samfélagi nemenda og starfandi búskapar frekar en dæmigerðum ferðamannastað.
Ullarselið og Hvanneyrarkirkja
Aðeins nokkrum skrefum frá er Ullarselið, ullarmiðstöð sem rekin er af fólki með brennandi áhuga á hefðbundnu ullarhandverki. Þar er selt staðbundið garn og handunnar vörur, en mikið af því er handspunnið af konum úr Borgarnesi og nágrenni sem nota hefðbundnar aðferðir við að kamba, spinna, prjóna og vefa í höndunum. Opnunartími er breytilegur eftir árstíðum, svo það er gott að athuga hann áður en lagt er af stað. Við hliðina stendur Hvanneyrarkirkja, lítil timburkirkja byggð árið 1905, sem er helsta kennileiti þorpsins og tilvalinn staður fyrir fljótlega myndatöku á leiðinni inn eða út.
Gagnleg ráð fyrir heimsóknina
- Leiðin þangað: um 10 mínútna akstur frá Hvítá Inn; skilti vísar á Hvanneyri út af þjóðvegi 1, norðan við Borgarnes.
- Tími undir heimsóknina: áætlið um 1 til 2 klukkustundir til að skoða safnið, Ullarselið og kirkjuna saman.
- Opnunartími: safnið er opið daglega frá 11:00–17:00 frá miðjum maí til miðs september. Á veturna er opið síðdegis frá fimmtudegi til laugardags, og annars eftir samkomulagi, svo gott er að hringja á undan sér utan háannatíma.
- Hvað skal taka með: kort eða reiðufé fyrir Ullarselið, og vatnsheldan fatnað þar sem gengið er utandyra á milli bygginga og að kirkjunni.
Tilvalið er að tengja heimsókn á Hvanneyri við stærri hringferð um Borgarfjörð þar sem komið er við í Reykholti, við Deildartunguhver og Hraunfossa. En á rigningarmorgnum er þetta líka frábær áfangastaður út af fyrir sig til að eiga skjól og eiga notalega stund í klukkutíma eða tvo fyrir hádegismat.
Gisting í nágrenninu
Hvítá Inn stendur á bökkum Hvítár við Hvítárbakka, í um 75 mínútna fjarlægð frá Reykjavík og um 10 mínútna fjarlægð frá Hvanneyri. Það gerir safnið að tilvöldum fyrsta áfangastað á rólegum morgni án þess að þurfa að keyra langt. Herbergin eru með sérbaðherbergi og staðsetningin gerir það að verkum að auðvelt er að skoða allan Borgarfjörðinn. Bókið beint á Ourhotels.is til að fá besta verðið.
Mynd: IngVar í gegnum Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.